Ku: Clarissa Nadya Salshadilla
BAL-BALAN sakuduna jadi panggung pikeun ngarayakeun kaparigelan, perjuangan, jeung sportivitas. Tapi, kumaha jadina lamun kameunangan di lapang kalah ka dibarengan ku kaributan di luar lapang?
Pertandingan Persita Tangerang ngalawan Persija Jakarta 17 Oktober 2026 jadi pangéling-ngéling yén dina dunya bal-balan, pasualan teu salawasna réngsé nalika wasit niup suling panjang. Persita hasil meunang ku skor 3–2 ngaliwatan gol dina waktu tambahan, tapi béja ngeunaan kaributan suporter jeung ayana korban anu cilaka ngajadikeun pertandingan éta nyésakeun pasualan anu pantes dipikiran.
Kameunangan Persita ngalawan Persija mangrupa bagian tina dinamika kompetisi bal-balan. Gol anu kacipta dina menit-menit ahir némbongkeun yén perjuangan hiji tim bisa lumangsung nepi ka detik pamungkas. Pikeun suporter Persita, hasil éta tangtu jadi kareueus. Sabalikna, pikeun suporter Persija, éléh téh bisa nimbulkeun rasa kuciwa. Bédana émosi saperti kitu téh lumrah dina hiji pertandingan olahraga.
Nanging, pasualan mimiti timbul nalika rasa kuciwa jeung fanatisme geus teu bisa dikadalikeun. Béja ngeunaan kaributan suporter Persita jeung Persija di jero beus, dibarengan ku laporan ayana korban anu cilaka, némbongkeun yén rivalitas bal-balan bisa nimbulkeun masalah anu leuwih lega tibatan pertandingan éta sorangan. Olahraga anu sakuduna jadi hiburan kalah ka boga résiko nimbulkeun kasieun jeung ngabahayakeun kasalametan batur.
Suporter mémang miboga peran penting dina kahirupan hiji klub. Maranéhna méré pangrojong, ngahirupkeun suasana pertandingan, sarta ngajaga idéntitas tim. Dina loba kaayaan, pangrojong ti suporter jadi sumber sumanget pikeun para pamaén. Tapi, kanyaah kana klub teu sakuduna dijadikeun alesan pikeun nganyenyeri batur. Ngarojong tim sorangan lain hartina kudu mumusuhan jeung tim lawan.
Di dieu, harti sportivitas perlu dipikaharti leuwih jero. Sportivitas lain saukur sasalaman sanggeus pertandingan atawa narima putusan wasit. Sportivitas ogé hartina mampuh ngadalikeun émosi, ngahargaan bédana pamadegan, sarta narima hasil pertandingan tanpa ngalakukeun tindakan anu ngarugikeun batur. Lamun ajén-inajén éta ngan dilarapkeun ka pamaén di lapang, sedengkeun suporter teu maliré kana éta hal, hartina sumanget olahraga can tumuwuh kalawan sampurna dina kahirupan bal-balan.
Pasualan ieu ogé teu cukup diréngsékeun ku cara nyalahkeun sakabéh kelompok suporter. Unggal kajadian kudu ditalungtik dumasar kana fakta jeung bukti anu bisa dipertanggungjawabkeun. Pihak anu kabuktian ngalakukeun kekerasan kudu tanggung jawab luyu jeung aturan, tanpa nganggap yén sakabéh suporter hiji klub ngalakukeun kasalahan anu sarua.
Cara saperti kitu penting sangkan panegakan aturan lumangsung kalawan adil jeung teu nambahan mumusuhan. Salian ti tindakan hukum, usaha pikeun nyegah kajadian sarupa ogé kudu jadi perhatian. Klub, panitia pertandingan, aparat kaamanan, jeung komunitas suporter perlu ngawangun komunikasi sarta budaya ngarojong tim anu séhat.
Atikan ngeunaan nolak kekerasan teu sakuduna ngan dilaksanakeun sanggeus kaributan kajadian. Ajén ngahargaan lawan perlu dipelak sacara terus-terusan, boh di jero stadion boh di luar stadion.
Pamungkasna, bal-balan téh lain ngan ukur perkara saha anu nyitak gol leuwih loba atawa saha anu mawa balik tilu poin. Bal-balan ogé mangrupa tempat pikeun diajar gawé bareng, ngadalikeun diri, jeung ngahargaan sasama. Kameunangan bakal leuwih karasa hartina lamun dirayakeun tanpa ngarendahkeun pihak séjén, ari éléh bisa jadi palajaran lamun ditarima kalayan lapang dada.
Pertandingan Persita jeung Persija sakuduna jadi tontonan anu némbongkeun sumanget kompetisi, lain jadi alesan pikeun ngagedékeun mumusuhan. Hasil 3–2 bakal kacatet dina lalampahan kompetisi, tapi pasualan sportivitas bakal terus jadi tanggung jawab babarengan salila kekerasan masih kénéh marengan pertandingan.
Urang pantes nanya ka diri sorangan: lamun bal-balan ngajarkeun kumaha carana bajoang pikeun meunang, naha bal-balan ogé teu sakuduna ngajarkeun kumaha carana narima éléh? Sabab, kameunangan anu panggedéna téh lain ngan milik tim anu hasil nyitak gol pamungkas, tapi ogé milik sakabéh pihak anu mampuh ngajaga rasa silih hormat jeung ajén kamanusaan di tengah rivalitas. *
*Clarissa Nadya Salshadilla, mahasiswa semester 7 Prodi Ilmu Jurnalistik UIN Sunan Gunung Djati nu keur tatahar nyanghareupan panalungtikan skripsi, nganjrek di Bandung, Jawa Barat.
Comments