Ku: Alifia Putri Desya Rani
DI tengah kahirupan masarakat anu beuki raket patalina jeung kamajuan téknologi, rasa paduli ka sasama siga beuki gampang ditembongkeun. Nalika aya jalma anu katarajang musibah, keur nalangsa, atawa ngalaman kateuadilan, rupa-rupa ungkara simpati bisa kalayan gancang sumebar dina média sosial. Kecap-kecap saperti “turut prihatin”, “mugia enggal damang”, atawa “sing sumanget, anjeun pasti tiasa” mindeng kapanggih dina kolom koméntar.
Tapi, di balik gampangna ngedalkeun rasa simpati, aya hiji hal anu perlu jadi bahan panineungan: naha émpati masih miboga harti lamun ngan saukur diwujudkeun dina omongan?
Émpati lain ngan saukur kamampuh pikeun ngarasakeun atawa mikawanoh kasedih batur, tapi ogé kasanggupan pikeun ngarti kana kaayaan jeung pangalamanana tanpa buru-buru ngahakiman. Dina kahirupan sosial, émpati miboga peran penting dina ngawangun rasa sauyunan, solidaritas, jeung hubungan antarmanusa anu hadé.
Sanajan kitu, rasa paduli sakapeung ngan eureun dina ucapan, tanpa dibarengan ku usaha pikeun ngarti kana naon anu sabenerna diperlukeun ku jalma anu keur nyanghareupan kasusah. Urang sok ngarasa geus méré pangrojong sanggeus ngucapkeun kecap-kecap anu ngahibur, padahal can tangtu éta anu diperlukeun ku maranéhna.
Bisa jadi, maranéhna leuwih ngabutuhkeun batur anu daék ngadéngékeun, mantuan ngaréngsékeun masalah, atawa saukur maturan sangkan teu ngarasa nyorangan.
Ieu kaayaan beuki katempo dina kahirupan masarakat kiwari, utamana dina pamakéan média sosial. Nalika hiji kajadian narik perhatian balaréa, loba jalma anu nepikeun rasa simpati ngaliwatan koméntar, unggahan, jeung rupa-rupa wangun pangrojong séjénna. Tangtu, éta hal henteu salawasna salah.
Média sosial bisa jadi sarana pikeun nyebarkeun informasi, ngumpulkeun bantuan, jeung nguatkeun solidaritas. Tapi, pasualan timbul nalika rasa paduli leuwih ngutamakeun naon anu katempo ku batur tibatan mangpaat nyata anu bisa dirasakeun ku pihak anu keur kasusah. Dina kaayaan kitu, kapadulian bisa robah jadi saukur cara pikeun némbongkeun yén dirina miboga rasa kamanusaan, sedengkeun jalma anu sabenerna keur merlukeun bantuan kalah teu kapaliré.
Sanajan kitu, teu adil lamun unggal ucapan simpati dianggap minangka kapadulian anu palsu. Henteu sakabéh jalma miboga kamampuh, sumber daya, atawa kasempetan pikeun méré bantuan sacara langsung. Kecap-kecap anu dikedalkeun kalayan tulus ogé bisa jadi panglipur jeung sumber kakuatan pikeun jalma anu keur nyanghareupan kaayaan hésé.
Ku kituna, masalahna lain aya dina omongan, tapi dina kabiasaan anu ngajadikeun omongan minangka hiji-hijina wangun kapadulian. Émpati henteu salawasna kudu diwujudkeun ku bantuan matéri atawa tindakan gedé. Daék ngadéngékeun carita batur, mantuan ngaréngsékeun pasualan anu basajan, ngahargaan wates kamampuhna, sarta henteu nyebarkeun informasi anu bisa nambahan kasusahna ogé mangrupa wujud émpati anu nyata.
Leuwih ti éta, émpati merlukeun kasanggupan pikeun ninggalkeun samentara kapentingan diri sorangan sarta nyobaan ngarti kana kaayaan batur. Sakapeung, ngarti ka sasama hartina daék ngadéngékeun pangalaman anu béda ti pangalaman urang, sadar kana kawatesanan pamahaman diri, sarta henteu buru-buru méré naséhat anu sabenerna teu dipénta.
Nalika aya jalma anu nyaritakeun kasusahna, contona, nganggap enteng masalahna bisa ngajadikeun manéhna ngarasa beuki nyorangan. Kitu deui nalika masarakat nyaksian kateuadilan. Ngan saukur ngedalkeun rasa prihatin tangtu can cukup lamun aya kasempetan pikeun ngalaporkeun kajadian, ngabéla pihak anu dirugikeun, atawa méré bantuan anu diperlukeun. Dina ieu hal, émpati lain ngan ukur merlukeun rasa peka, tapi ogé kawani pikeun milampah hiji hal anu aya mangpaatna.
Ku sabab éta, ngawangun masarakat anu leuwih paduli henteu cukup ku saukur ngajak jalma sangkan leuwih peka kana kaayaan sabudeureunana. Kapadulian perlu diwujudkeun ngaliwatan kabiasaan anu nyata, saperti nanyakeun naon anu diperlukeun ku batur saméméh méré bantuan, mastikeun yén bantuan anu dibikeun henteu nambahan beban, sarta milu aub luyu jeung kamampuh masing-masing.
Dina média sosial, ieu bisa dimimitian ku mariksa bebeneran informasi saméméh nyebarkeunana, sarta henteu ngajadikeun kasangsaraan batur minangka bahan tontonan. Ari dina kahirupan sapopoé, rasa paduli bisa dipupuk ngaliwatan tindakan leutik anu dilakukeun kalawan tulus tur maneuh. Sabab, kapadulian anu sajati henteu salawasna merlukeun tindakan anu gedé, tapi merlukeun kasaluyuan antara naon anu diucapkeun jeung naon anu dipilampah.
Pamustunganana, émpati anu sajati lain diukur tina sabaraha loba atawa sabaraha éndah kecap anu diucapkeun, tapi tina sabaraha jauh éta rasa paduli bisa méré mangpaat pikeun sasama.
Kecap-kecap tetep miboga harti anu penting, sabab unggal jalma sakapeung merlukeun pangakuan, panglipur, jeung pangrojong émosional. Tapi, omongan sakuduna jadi awal pikeun tumuwuhna kapadulian, lain jadi tungtungna.
Urang bisa waé teu mampuh ngaréngsékeun sakabéh masalah anu disanghareupan ku batur, tapi urang salawasna bisa milih pikeun henteu eureun dina rasa prihatin wungkul. Sabab, dina kahirupan sosial, émpati lain ngan saukur perkara nyebutkeun yén urang paduli, tapi ogé ngeunaan kumaha urang némbongkeun éta kapadulian ngaliwatan sikep jeung lampah anu nyata.*
*Alifia Putri Desya Rani, mahasiswa semseter 7 Prodi Ilmu Jurnalistrik Fidkom UIN Snan Gunung Djati nu keur tatahar nyanghareupan panalungtikan skripsi, nganjrek di Bandung, Jawa Barat.
Comments